ChuyenHuong.comChuyển Hướng
Chuẩn hoá HTTPS và www

Có www hay không www: chọn tên chuẩn cho website và chuyển hướng phía còn lại

So sánh dùng www và không www cho website: cookie, bản ghi DNS, CDN, thói quen gõ của người dùng, và cách chuyển hướng phía còn lại đúng một bước.

Two Vietnamese shop owners discussing at a wooden table in a bright Can Tho cafe, one laptop open with screen turned away, pencil sketches of storefront ideas

Về mặt kỹ thuật, www chỉ là một tên miền phụ như mọi tên miền phụ khác, và website chạy tốt ở cả hai kiểu. Điều thật sự quan trọng không phải chọn bên nào, mà là chọn một bên, rồi cho bên còn lại chuyển hướng 301 về đó, và dùng đúng một tên ấy ở mọi nơi.

Dù vậy, có vài khác biệt kỹ thuật đáng biết trước khi chọn, nhất là khi site dùng CDN, có nhiều tên miền phụ, hoặc đã chạy lâu với một kiểu. Bài này đặt các lý lẽ hai phía cạnh nhau rồi đi vào cách chuyển hướng phía còn lại. Ví dụ dùng tên miền giả định vidu.vn.

www chỉ là một tên miền phụ — kỹ thuật không bắt chọn bên nào

Trong hệ thống tên miền, vidu.vn là tên miền gốc (còn gọi là đỉnh tên miền), còn www.vidu.vn là một tên con nằm dưới nó, giống hệt blog.vidu.vn hay shop.vidu.vn. Cái tên www là quy ước từ những năm đầu của web, khi một tổ chức chạy máy chủ web, máy chủ thư, máy chủ tệp riêng và đặt tên theo chức năng.

Vì là hai tên khác nhau, vidu.vn và www.vidu.vn có thể trỏ về hai nơi khác nhau, có hai bộ bản ghi DNS khác nhau, và với trình duyệt, cookie cũng như các quy tắc bảo mật, chúng là hai nguồn gốc khác nhau. Máy tìm kiếm cũng coi chúng là hai địa chỉ: nếu cả hai cùng trả nội dung, đó là hai bản sao của cùng một website.

Người dùng thì không để ý. Phần lớn gõ tên miền trần, nhiều trình duyệt trên điện thoại còn giấu phần www trong thanh địa chỉ. Vì vậy đừng chọn dựa trên việc "khách quen gõ kiểu nào": cả hai kiểu gõ đều phải đưa khách tới đúng site, và việc đó do chuyển hướng lo.

Điều kỹ thuật thực sự bắt buộc là: bạn phải có bản ghi DNS cho cả hai tên, chứng chỉ phủ cả hai tên, và quy tắc chuyển hướng cho tên không được chọn. Thiếu bản ghi DNS cho www, khách gõ www sẽ gặp lỗi không tìm thấy máy chủ trước khi kịp được chuyển hướng.

Lý do kỹ thuật nghiêng về có www

Bản ghi CNAME ở tên miền gốc. Theo chuẩn DNS, tên miền gốc không được đặt bản ghi CNAME vì nó phải mang các bản ghi khác như SOA, NS, MX. Một số dịch vụ CDN hay nền tảng lưu trữ muốn bạn trỏ bằng CNAME. Với www thì làm được ngay; với tên miền gốc, bạn cần nhà cung cấp DNS hỗ trợ kiểu bản ghi thay thế (thường gọi là ALIAS, ANAME hoặc làm phẳng CNAME), hoặc phải trỏ bằng địa chỉ IP cố định.

Phạm vi cookie gọn hơn. Nếu site đặt ở tên miền gốc và ứng dụng đặt cookie kèm thuộc tính Domain bằng tên miền gốc, cookie đó sẽ được gửi kèm tới mọi tên miền phụ, kể cả tên phục vụ ảnh tĩnh hay tên của dịch vụ bên thứ ba bạn trỏ CNAME tới. Đặt site ở www giúp tách cookie của site chính khỏi các tên miền phụ khác dễ hơn. Cookie không ghi thuộc tính Domain chỉ thuộc về đúng tên đặt nó, nên rủi ro này phụ thuộc cách ứng dụng của bạn viết.

Tách vai trò rõ. Với tổ chức lớn có nhiều hệ thống, để tên miền gốc làm "nhà chung" (thư điện tử, xác minh dịch vụ, bản ghi TXT) và đặt website ở www giúp thay đổi hạ tầng web mà không đụng tới các thứ khác trên tên miền gốc.

Lý do nghiêng về không www

Ngắn hơn bốn ký tự là lợi thế thật trên danh thiếp, bao bì, biển quảng cáo và trong câu nói. Nhiều thương hiệu mới, nhất là thương hiệu tiêu dùng và cửa hàng trực tuyến, chọn tên miền trần vì nó gọn, dễ đọc lên, và khớp với cách người dùng thấy trên thanh địa chỉ điện thoại.

Với website nhỏ chạy trên một máy chủ hoặc một gói lưu trữ, các lý do kỹ thuật ở mục trước ít khi chạm tới. Site không có tên miền phụ nào khác, không đặt cookie dùng chung, nhà cung cấp DNS đã hỗ trợ trỏ tên miền gốc tới CDN, thì chọn tên trần không làm mất gì.

Nhiều dịch vụ DNS hiện nay hỗ trợ làm phẳng CNAME ở tên miền gốc, nên rào cản lớn nhất của tên trần đã thấp đi đáng kể so với trước. Dù vậy, bạn nên kiểm cụ thể nhà cung cấp DNS và dịch vụ lưu trữ của mình trước khi chốt, vì cách hỗ trợ khác nhau giữa các bên và có thể thay đổi theo thời gian.

Một điểm hay bị bỏ qua: nếu bạn chọn tên trần, quy tắc HSTS với includeSubDomains đặt ở tên miền gốc sẽ phủ cả www lẫn mọi tên miền phụ. Đó là điều tốt nếu mọi tên miền phụ đều đã chạy HTTPS, và là rắc rối nếu còn một hệ thống nội bộ cũ chỉ có http nằm dưới tên miền đó. Kiểm kê tên miền phụ trước khi bật.

So sánh nhanh hai lựa chọn

Bảng dưới gom lại các yếu tố thường được cân nhắc. Không có ô nào là "thắng tuyệt đối"; trọng số tuỳ quy mô và hạ tầng của bạn.

Yếu tốCó wwwKhông www
Độ dài, dễ đọc, in ấnDài hơn bốn ký tựGọn, hợp thương hiệu tiêu dùng
Trỏ tới CDN bằng CNAMELàm được theo chuẩn DNSCần nhà cung cấp DNS hỗ trợ bản ghi thay thế
Phạm vi cookieDễ tách khỏi tên miền phụ khácCần cẩn thận khi đặt thuộc tính Domain
HSTS includeSubDomains ở tên gốcKhông tự phủ khi chỉ đặt ở wwwPhủ mọi tên miền phụ, cần kiểm kê trước
Ảnh hưởng tới SEOKhông có lợi thế riêngKhông có lợi thế riêng
Việc bắt buộcChuyển hướng tên trần về wwwChuyển hướng www về tên trần

Dòng SEO là dòng hay bị hiểu nhầm nhất. Máy tìm kiếm không ưu tiên kiểu nào; điều có hại là để cả hai cùng trả nội dung, hoặc dùng lẫn lộn hai tên trong liên kết nội bộ, canonical và sơ đồ trang.

Đã chạy lâu với một kiểu: đừng đổi chỉ vì thích

Nếu site đã chạy nhiều năm ở một kiểu, đã được lập chỉ mục, có liên kết từ trang khác, có tài liệu in ấn trên thị trường, thì đổi sang kiểu kia là một cuộc chuyển địa chỉ toàn bộ: mọi URL đều đổi, mọi tín hiệu phải đi qua một bước chuyển hướng. Rủi ro không lớn nếu làm đúng, nhưng cũng không đem lại lợi ích gì nếu lý do chỉ là thẩm mỹ.

Các lý do hợp lý để đổi thường là kỹ thuật: chuyển sang CDN mà nhà cung cấp DNS hiện tại không hỗ trợ trỏ tên miền gốc, cần tách cookie vì có thêm nhiều tên miền phụ, hoặc đang hợp nhất nhiều site về một hạ tầng chung có quy ước đặt tên thống nhất.

Nếu quyết định đổi, làm như một lần chuyển địa chỉ có kế hoạch: chứng chỉ phủ cả hai tên, quy tắc 301 giữ nguyên đường dẫn, cập nhật liên kết nội bộ, canonical, sơ đồ trang, công cụ quản trị máy tìm kiếm, công cụ đo lượt truy cập, và theo dõi vài tuần. Gộp lần đổi này với lần lên HTTPS (nếu chưa lên) để chỉ phải chuyển địa chỉ một lần.

Nếu đang ở tình trạng lẫn lộn, tức cả hai tên đều trả 200 và liên kết dùng cả hai, hãy chọn tên đang có nhiều tín hiệu hơn: tên xuất hiện nhiều trong kết quả tìm kiếm, trong liên kết từ trang khác, trong báo cáo công cụ quản trị. Chọn theo dữ liệu đỡ phải chuyển nhiều địa chỉ hơn.

Chuyển hướng phía còn lại đúng cách

Giả sử bạn chọn https://vidu.vn làm tên chuẩn. Các bước dưới áp cho cả trường hợp ngược lại, chỉ cần đổi tên.

  1. Tạo bản ghi DNS cho www (bản ghi A, AAAA hoặc CNAME) trỏ về cùng máy chủ hoặc cùng CDN với tên chuẩn. Không có bản ghi thì không có gì để chuyển hướng.
  2. Xin hoặc kiểm chứng chỉ có cả vidu.vn và www.vidu.vn. Chuyển hướng từ https://www.vidu.vn chỉ chạy được sau khi bắt tay TLS thành công bằng chứng chỉ hợp lệ cho www.
  3. Viết quy tắc chuyển hướng cho www ở cả cổng 80 và cổng 443, trỏ thẳng về https://vidu.vn và giữ nguyên đường dẫn, chuỗi truy vấn. Trên nginx, ví dụ giả định cho cổng 443: server { listen 443 ssl; server_name www.vidu.vn; (dòng chứng chỉ) return 301 https://vidu.vn$request_uri; }.
  4. Đảm bảo http://www.vidu.vn đi thẳng về https://vidu.vn trong một bước, không ghé qua https://www.vidu.vn.
  5. Kiểm bằng curl cả bốn biến thể: http có www, http không www, https có www, https không www. Ba biến thể đầu phải trả 301 về tên chuẩn, biến thể cuối trả 200.
  6. Thử thêm vài đường dẫn sâu có chuỗi truy vấn để chắc quy tắc không dồn về trang chủ.

Nếu dùng CDN có tính năng quy tắc chuyển hướng, có thể đặt quy tắc www ở đó để khách được chuyển ngay tại biên, không cần đi tới máy chủ gốc. Chỉ cần chọn một tầng làm việc này và ghi lại, để người sau không đặt trùng ở tầng khác.

Đồng bộ tên chuẩn ở mọi nơi

Chuyển hướng chỉ giải quyết phần người đến từ ngoài. Sau đó, tên chuẩn phải được dùng nhất quán, nếu không site tự sinh ra chuyển hướng cho chính mình ở từng cú bấm:

  • Địa chỉ gốc trong cấu hình ứng dụng hoặc hệ quản trị nội dung (WordPress gọi là Địa chỉ WordPress và Địa chỉ trang web).
  • Liên kết nội bộ trong menu, chân trang, nội dung bài.
  • Thẻ canonical, og:url, hreflang, và dữ liệu có cấu trúc như trường url của tổ chức.
  • Sơ đồ trang và dòng khai báo sơ đồ trang trong robots.txt.
  • Thuộc tính trong công cụ quản trị máy tìm kiếm và luồng dữ liệu trong công cụ đo lượt truy cập.
  • Hồ sơ doanh nghiệp trên bản đồ, trang mạng xã hội, danh bạ, chữ ký email.
  • Ấn phẩm in mới, mã QR: in đúng tên chuẩn để khách quét không phải qua một bước chuyển hướng.

Một cách kiểm nhanh: tìm trong mã nguồn trang chủ chuỗi tên không được chọn. Nếu còn xuất hiện ở liên kết nội bộ, mỗi lần khách bấm vào đó là một lần chuyển hướng thừa.

Câu hỏi thường gặp

Dùng www hay không www thì tốt hơn cho SEO?

Không bên nào tốt hơn. Máy tìm kiếm coi hai tên là hai địa chỉ và chỉ cần bạn chọn một, chuyển hướng 301 bên còn lại, dùng nhất quán trong liên kết, canonical và sơ đồ trang.

Có cần mua thêm tên miền khi muốn dùng cả www không?

Không cần. www là tên miền phụ của chính tên miền bạn đã có. Chỉ cần thêm bản ghi DNS cho www và đảm bảo chứng chỉ phủ cả hai tên, không phải đăng ký thêm gì ở nhà đăng ký.

Vì sao gõ www thì báo lỗi không tìm thấy trang web?

Thường do thiếu bản ghi DNS cho www, nên trình duyệt không biết máy chủ ở đâu để kết nối. Thêm bản ghi A hoặc CNAME cho www, chờ bản ghi có hiệu lực, rồi đặt quy tắc chuyển hướng về tên chuẩn.

Gõ www thì trình duyệt báo chứng chỉ không hợp lệ, phải làm gì?

Chứng chỉ hiện tại chỉ phủ tên miền gốc. Xin lại chứng chỉ có cả hai tên. Chuyển hướng không giúp được vì trình duyệt kiểm chứng chỉ trước khi nhận được phản hồi chuyển hướng.

Đổi từ www sang không www có mất thứ hạng không?

Đó là một lần chuyển địa chỉ toàn bộ. Làm đúng với 301 từng trang, cập nhật liên kết nội bộ, canonical và sơ đồ trang thì thường chỉ dao động ngắn. Nếu không có lý do kỹ thuật, không nên đổi.

Có nên dùng bản ghi CNAME cho tên miền gốc không?

Theo chuẩn DNS thì không được. Nếu cần trỏ tên miền gốc tới dịch vụ yêu cầu CNAME, dùng kiểu bản ghi thay thế mà nhà cung cấp DNS hỗ trợ, thường gọi là ALIAS, ANAME hoặc làm phẳng CNAME.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138